Susan Sarandon, urodzona jako Susan Abigail Tomalin 4 października 1946 roku w Jackson Heights, Nowy Jork, to amerykańska aktorka filmowa i teatralna, której kariera rozciąga się na przestrzeni ponad pięciu dekad. W styczniu 2026 roku będzie obchodzić 79. urodziny. Znana jest ze swoich wyrazistych ról, często wcielając się w silne i niezależne postacie, a jej dorobek artystyczny został uhonorowany Oscarem i wieloma innymi prestiżowymi nagrodami. Jest również postacią publiczną zaangażowaną w działalność społeczną i aktywizm polityczny.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na styczeń 2026 roku Susan Sarandon będzie miała 79 lat.
- Żona/Mąż: Była żoną Chrisa Sarandona (rozwód w 1979 r.).
- Dzieci: Ma troje dzieci: Eva Amurri, Miles Robbins i Jack Robbins.
- Zawód: Aktorka filmowa i teatralna.
- Główne osiągnięcie: Zdobycie Oscara dla najlepszej aktorki za rolę w filmie „Dead Man Walking” (1995).
Kim jest Susan Sarandon?
Susan Sarandon to jedna z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych aktorek swojego pokolenia. Jej kariera, rozciągająca się na przestrzeni ponad pięciu dekad, obejmuje szerokie spektrum ról filmowych, teatralnych i telewizyjnych. Jest laureatką Oscara i wielu innych prestiżowych nagród, a jej praca artystyczna często towarzyszy zaangażowaniu społecznemu i aktywizmowi politycznemu. Znana jest z kreacji silnych, niezależnych postaci, które na stałe wpisały się w historię kina.
Podstawowe informacje biograficzne
Dane osobowe
Susan Sarandon, której pełne imię brzmi Susan Abigail Tomalin, przyszła na świat 4 października 1946 roku w Jackson Heights, na nowojorskim Queensie. Oznacza to, że w styczniu 2026 roku aktorka będzie obchodzić swoje 79. urodziny. Jej charakterystyczne nazwisko zawodowe wywodzi się od jej pierwszego męża, Chrisa Sarandona, z którym była związana od 1967 do 1979 roku. Aktorka może pochwalić się fascynującymi korzeniami etnicznymi: jej ojciec był pochodzenia angielskiego, irlandzkiego i walijskiego, a matka włoskiego, z rodzinami z Toskanii i Sycylii. Ta różnorodność odzwierciedla bogactwo jej dziedzictwa kulturowego.
Wykształcenie
Droga Susan Sarandon do sławy w Hollywood wiodła przez solidne wykształcenie teatralne. W latach 1964–1968 studiowała na Catholic University of America w Waszyngtonie. Tam, pod skrzydłami wybitnego trenera dramatu Gilberta V. Hartke, zdobywała wiedzę i umiejętności aktorskie, kończąc studia z tytułem Bachelor of Arts (licencjat) w dziedzinie dramatu. To właśnie zdobyte w tym okresie doświadczenia i wiedza stanowiły fundament jej późniejszej, błyskotliwej kariery.
Rodzina i życie prywatne
Pochodzenie i rodzina
Susan Sarandon jest najstarszą z dziewięciorga dzieci Lenory Marie (z domu Criscione) i Phillipa Lesliego Tomalina. Dorastanie w dużej rodzinie z pewnością ukształtowało jej charakter i podejście do życia. W późniejszych latach, jako matka trójki dzieci, wielokrotnie miała okazję współpracować na planach filmowych ze swoją córką Evą Amurri oraz synem Milesem Robbinsem, co stanowi piękne świadectwo wzajemnych więzi i wspólnej pasji do sztuki aktorskiej.
Małżeństwa i związki
Pierwszym i jedynym mężem Susan Sarandon był aktor Chris Sarandon, którego poślubiła w 1967 roku. Ich małżeństwo trwało dwanaście lat, zakończone rozwodem w 1979 roku. Po tym okresie, przez ponad dwie dekady (od 1988 do 2009 roku), aktorka pozostawała w nieformalnym związku z cenionym aktorem Timem Robbinsem. Para poznała się na planie filmu „Bull Durham”, a ich relacja stała się jednym z najdłuższych i najbardziej rozpoznawalnych związków w świecie Hollywood. Warto zaznaczyć, że jej związek z Timem Robbinsem był przykładem partnerstwa, które pomimo braku formalnego małżeństwa, trwało przez wiele lat i zaowocowało wspólnym wychowywaniem dzieci.
Dzieci
Susan Sarandon jest matką trojga dzieci: córki Evy Amurri oraz synów Milesa Robbinsa i Jacka Robbinsa. Dwie z jej pociech, Eva i Miles, często towarzyszyły jej na planach filmowych, a niektóre z ich wspólnych projektów stały się ważnymi punktami w jej karierze. Aktorka wielokrotnie podkreślała znaczenie rodziny w swoim życiu, a możliwość dzielenia pasji do aktorstwa z własnymi dziećmi stanowi dla niej szczególne doświadczenie.
Kariera zawodowa
Początki kariery i debiut
Debiut na wielkim ekranie Susan Sarandon miał miejsce w 1970 roku w filmie „Joe”. Choć pierwotnie towarzyszyła tam swojemu mężowi na przesłuchaniu, jej talent został dostrzeżony, a ona sama otrzymała główną rolę zbuntowanej nastolatki zmagającej się z mrocznym półświatkiem. Ten debiut był zapowiedzią jej przyszłych, wyrazistych kreacji aktorskich. Już wtedy dało się zauważyć jej naturalną charyzmę i zdolność do wcielania się w złożone postaci.
Status gwiazdy i rozpoznawalność
Prawdziwy status gwiazdy i szeroką rozpoznawalność przyniosła Susan Sarandon rola Janet Weiss w kultowym musicalu grozy „The Rocky Horror Picture Show” z 1975 roku. Ten film, choć początkowo nie odniósł sukcesu kasowego, z czasem zyskał miano kultowego, a kreacja Sarandon stała się jedną z najbardziej ikonicznych w historii kina. Jej udział w tej produkcji ugruntował jej pozycję jako aktorki potrafiącej odnaleźć się w nietypowych i odważnych projektach. Warto wspomnieć, że jej rola w tym filmie, często określana jako Janet, stała się punktem odniesienia dla wielu młodszych twórców.
Przełom komercyjny i „powszechnie znane nazwisko”
Prawdziwym przełomem komercyjnym i momentem, w którym Susan Sarandon stała się „powszechnie znanym nazwiskiem”, była rola Annie Savoy w filmie baseballowym „Bull Durham” z 1988 roku. Film ten, będący połączeniem romansu i dramatu sportowego, przyniósł jej uznanie krytyków i szerokiej publiczności. Jej kreacja charyzmatycznej wielbicielki baseballu, która wplątuje się w skomplikowane relacje z zawodnikami, udowodniła jej wszechstronność i zdolność do przyciągania widzów. Film „Bull Durham” jest często wymieniany jako jeden z jej najbardziej znaczących filmów, obok takich tytułów jak „Thelma i Louise” czy „Atlantic City”.
Oscarowa rola i dalsze sukcesy
Kulminacją kariery Susan Sarandon było zdobycie Oscara dla najlepszej aktorki w 1995 roku za rolę siostry Helen Prejean w filmie „Dead Man Walking” (Przed egzekucją). Wcielając się w postać zakonnicę odwiedzającą skazańca w celi śmierci, Sarandon stworzyła poruszającą i głęboko humanistyczną kreację, która przyniosła jej zasłużone uznanie Akademii. Film ten, często wspominany w kontekście jej pracy, ukazał jej zdolność do portretowania postaci o silnym kręgosłupie moralnym i emocjonalnym. To właśnie ta rola, często opisywana jako kreacja zakonnicy walczącej o życie skazańca, zapisała się w historii kina jako jedna z jej najlepszych. Bez wątpienia, zdobycie Oscara za rolę w „Przed egzekucją” było ukoronowaniem jej dotychczasowych osiągnięć.
Jej kariera obejmuje również znaczące występy na Broadwayu. Debiutowała na deskach teatru w 1972 roku w sztuce „An Evening with Richard Nixon”. W 2017 roku wcieliła się w legendarną Bette Davis w serialu FX „Feud” (Konflikt), co przyniosło jej dziewiątą nominację do Złotego Globu. Nawet po przekroczeniu siedemdziesiątki, Susan Sarandon pozostaje niezwykle aktywna zawodowo. W 2023 roku zagrała w superprodukcji DC „Blue Beetle”, udowadniając, że jej talent i zaangażowanie nie słabną.
Wybrane filmy i produkcje
- 1970: „Joe”
- 1975: „The Rocky Horror Picture Show”
- 1983: „The Hunger” (Zagadka nieśmiertelności)
- 1988: „Bull Durham”
- 1991: „Thelma i Louise”
- 1995: „Dead Man Walking” (Przed egzekucją)
- 2017: „Feud” (Konflikt)
- 2023: „Blue Beetle”
Nagrody i osiągnięcia
Imponująca kolekcja nominacji i nagród
W ciągu pięciu dekad pracy artystycznej Susan Sarandon zgromadziła imponującą kolekcję nominacji do najważniejszych nagród świata filmu i telewizji. Była pięciokrotnie nominowana do Oscara, z czego raz zdobyła statuetkę. Otrzymała również 10 nominacji do Złotych Globów oraz 7 nominacji do nagród Emmy. Te liczby świadczą o jej nieustannym uznaniu na najwyższym poziomie artystycznym. Poza Oscarem, aktorka zdobyła prestiżową nagrodę BAFTA (British Academy Film Award), co dodatkowo podkreśla jej międzynarodowy status i docenienie przez brytyjską akademię filmową.
Uhonorowanie w branży filmowej
W 1994 roku Susan Sarandon została uhonorowana nagrodą Women in Film Crystal Award, przyznawaną wybitnym kobietom, które poprzez swoją pracę pomagają poszerzać rolę kobiet w przemyśle rozrywkowym. Jest to dowód na to, że jej wpływ wykracza poza same kreacje aktorskie. Jej wkład w kulturę został upamiętniony w sposób fizyczny – aktorka pozostawiła odciski dłoni i stóp przed słynnym Grauman’s Chinese Theatre w Hollywood, co jest jednym z największych zaszczytów dla gwiazd kina.
Tabela nagród i wyróżnień
| Nagroda | Kategoria | Rok | Film/Serial | Wynik |
|---|---|---|---|---|
| Oscar | Najlepsza aktorka | 1995 | Dead Man Walking | Wygrana |
| Oscar | (5 nominacji łącznie) | (różne filmy) | Nominowana | |
| Złoty Glob | (10 nominacji łącznie) | (różne filmy) | Nominowana | |
| Nagroda Emmy | (7 nominacji łącznie) | (różne produkcje) | Nominowana | |
| BAFTA | (nie sprecyzowano) | (nie sprecyzowano) | Zdobyła | |
| Women in Film Crystal Award | (nie sprecyzowano) | 1994 | (nie sprecyzowano) | Zdobyła |
Filantropia, aktywizm i osobowość
Ambasador Dobrej Woli UNICEF i zaangażowanie społeczne
Susan Sarandon od 1999 roku pełni funkcję Ambasadora Dobrej Woli UNICEF, aktywnie wspierając globalne działania tej organizacji na rzecz dzieci. Jej zaangażowanie w sprawy społeczne jest głębokie i wielowymiarowe. W 2006 roku była jedną z ośmiu kobiet wybranych do niesienia flagi olimpijskiej podczas ceremonii otwarcia Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Turynie, co stanowiło symboliczne wyróżnienie jej postawy. Jest także znaną aktywistką polityczną o poglądach progresywnych i lewicowych. Już w 1983 roku uczestniczyła w delegacji do Nikaragui z ramienia organizacji MADRE, działającej na rzecz praw kobiet. Jej postawa często odbija się szerokim echem, a jej opinie są chętnie cytowane w mediach, takich jak The New York Times.
Ciekawostki z życia Susan Sarandon
Wczesne doświadczenia zawodowe
Zanim Susan Sarandon zdobyła sławę, musiała walczyć o przetrwanie, pracując w bardzo przyziemnych zawodach. Aby się utrzymać, sprzątała domy, była operatorką centrali telefonicznej, strzygła włosy, a nawet pracowała w szpitalu przy wynoszeniu basenów. Te doświadczenia z pewnością nauczyły ją pokory i wytrwałości, przygotowując na wyzwania, jakie niesie ze sobą kariera w show-biznesie.
Występy w produkcjach komediowych i animowanych
Aktorka chętnie pojawia się również w produkcjach komediowych i animowanych, co pokazuje jej wszechstronność i poczucie humoru. Dwukrotnie wystąpiła w popularnym serialu animowanym „The Simpsons”, użyczyła również swojego głosu w filmach takich jak „Rugrats in Paris” oraz „James and the Giant Peach”. Jej zdolność do odnajdywania się w różnych gatunkach i formatach dodatkowo wzbogaca jej bogate portfolio zawodowe.
Kontrowersje
Odważny występ w filmie „The Hunger”
Jednym z najbardziej kontrowersyjnych momentów w jej wczesnej karierze był występ w filmie „The Hunger” (Zagadka nieśmiertelności) z 1983 roku, który zawierał odważną scenę erotyczną z Catherine Deneuve. Film ten, należący do gatunku horroru, poruszał tematykę wampiryzmu i miłości lesbijskiej z Catherine Deneuve, co w tamtych czasach było uważane za bardzo śmiałe i wyzywające. Ten występ, często wspominany w kontekście jej odważnych ról, pokazał jej gotowość do podejmowania ryzykownych artystycznie decyzji.
Susan Sarandon to ikona kina, której kariera obejmuje dekady wybitnych ról i liczne nagrody, w tym Oscara. Jej życie prywatne, zaangażowanie społeczne oraz wszechstronność artystyczna czynią ją postacią inspirującą i godną uwagi. Potwierdzeniem jej trwałego wpływu na kulturę jest fakt, że jej kariera, mimo upływu lat, nadal jest pełna aktywności i znaczących projektów.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Ile dzieci ma Susan Sarandon?
Susan Sarandon ma troje dzieci. Są to Eva Amurri Martino, Jack Henry Robbins i Miles Robbins.
Z czego znana jest Susan Sarandon?
Susan Sarandon jest uznaną aktorką filmową, teatralną i telewizyjną, znaną z wielu nagradzanych ról. Wyróżniona Oscarem za rolę w filmie „Przed egzekucją” (Dead Man Walking), zagrała również w takich produkcjach jak „Thelma i Louise” czy „Wtajemniczeni”.
Czy Susan Sarandon jest weganką?
Susan Sarandon jest znana ze swojego zaangażowania w prawa zwierząt i jest wegetarianką. Choć często podkreśla swoje wsparcie dla diety roślinnej, nie ma powszechnie dostępnych informacji potwierdzających, że jest weganką.
Jaki jest najnowszy film Susan Sarandon?
Wśród ostatnich produkcji z udziałem Susan Sarandon znajduje się film „Blue Beetle” z 2023 roku, gdzie wcieliła się w rolę antagonistki Victorii Kord. Wcześniej pojawiła się również w filmie „The Big Wedding” z 2013 roku.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Susan_Sarandon
